Anksiyete bozukluğu tedavisi | Anksiyete nasıl geçer?

Anksiyete bozukluğu tedavisi | Anksiyete nasıl geçer?

Yaşattığı etkilerle hayatı zindana çevirebilen anksiyete bozukluğu, yaşam kalitesini ciddi anlamda düşüren bir psikolojik rahatsızlıktır. Peki anksiyete nasıl geçer? İşte anksiyete bozukluğu tedavisi…

Günlük yaşamı ciddi şekilde etkileyen anksiyete, sinirlilik, korku, endişe ve endişeye neden olan çeşitli bozukluklar için genel bir terimdir. Anksiyete bozukluğu, nasıl hissettiğimizi ve nasıl davrandığımızı etkiler ve fiziksel belirtilere neden olabilir.

Kadın ve erkek ayrımı olmaksızın herkeste görülebilen anksiyete de en riskli dönemin 10-25 yaş aralığı olduğu söylenebilir. Ülkemiizde bu hastalıktan etkilenen insanların oranı yüzde 6-7 civarındadır. 

Anksiyete, sinirlilik, korku, endişe ve endişeye neden olan çeşitli bozukluklar için genel bir terimdir. Bu bozukluklar, nasıl hissettiğimizi ve nasıl davrandığımızı etkiler ve fiziksel belirtilere neden olabilir. Hafif kaygı belirsiz ve huzursuzdur, şiddetli anksiyete ise günlük yaşamı ciddi şekilde etkileyebilir. 

Yaygın Anksiyete Bozukluğu Nedir? 

Anksiyete bozukluğu tedavisi | Anksiyete nasıl geçer?

Yaygın Anksiyete Bozukluğu (YAB) olan kişilerde ise “sürekli, aşırı ve durumla uygun olmayan bir endişe durumu” söz konusudur. Aşırı endişe, kişinin günlük yaşamını olumsuz yönde etkiler ve hatta olağan yaşam etkinliklerini sürdürmesini engeller. Bu kişiler her durumda olası en kötü sonucu düşünürler, herşey kendi denetimlerinin dışındadır, iyi bir olasılık ya da geriye dönüş mümkün değildir. YAB’da aşırı endişe ve kaygı genellikle sağlık, aile, para ya da iş gibi konularla ilgilidir. Denetlenemez nitelikte olan endişe hali en az altı ay boyunca hemen hergün vardır ve gün boyunca sürer.

YAB’nun yaşam boyu görülme sıklığı %5-6’dır. Başka bir deyişle, her 100 kişiden 5-6’sı yaşamlarının herhangi bir zamanın bu rahatsızlığı yaşayabilir. Yaşla birlikte kaygı duyarlılığı artar. YAB yaşlılıkta en sık görülen anksiyete bozukluğudur.  

ANKSİYETE ÇEŞİTLERİ

Anksiyete bozuklukları altı ana tipe ayrılabilir. Bunlar şunları içerir:

Anksiyete bozukluğu tedavisi | Anksiyete nasıl geçer?

Genelleştirilmiş anksiyete bozukluğu: Bu, spesifik olmayan yaşamsal olaylar, nesneler ve durumlar hakkında aşırı, uzun süreli kaygı ve endişeleri içeren kronik bir bozukluktur. En yaygın anksiyete bozukluğudur. Bu gruba dahil olan insanlar, endişelerinin sebebini her zaman tespit edemezler.

Panik bozukluğu: Yoğun ter ve ani gelişen ataklardaki panik bozukluğunu karakterize eder. Bunlar sallanma, kafa karışıklığı, baş dönmesi, mide bulantısı ve nefes alma zorluklarına yol açabilir. Panik bozukluklar genellikle korkutucu deneyimler veya uzun süreli stres sonrasında ortaya çıkar, ancak tetikleyici olmadan da ortaya çıkabilir. Panik atak geçiren bir kişi hayatı tehdit edici bir hastalık olarak yorumlayabilir. Panik ataklar ayrıca, gelecekteki saldırılardan kaçınmak için davranışlarda büyük değişikliklere yol açabilir.

Bu da ilginizi çekebilir!  Regl iken duşa girilir mi? Adetliyken duşa girmek adeti keser mi?

Fobi: Bu bir irrasyonel korku ve bir nesne veya durumdan kaçınmadır. Fobiler, belirli bir nedene bağlı olarak diğer anksiyete bozukluklarından farklıdır. Korku, akıl dışı veya gereksiz olarak kabul edilebilir, ancak kişi hala kaygıyı kontrol edememektedir. Fobinin tetikleyicileri; durumlar, hayvanlar veya günlük nesneler kadar çeşitli olabilir.

Sosyal anksiyete bozukluğu: Bu, sosyal durumlarda başkaları tarafından olumsuz olarak değerlendirilme korkusudur. Bu, sahne korkusu, samimiyet korkusu ve aşağılanma korkusu gibi bir dizi duyguyu içerir. Bu bozukluk insanların gündelik yaşamın son derece zor hale geldiği noktaya kadar kamusal durumlardan ve insan ilişkilerinden kaçınmasına neden olabilir.

Anksiyete bozukluğu tedavisi | Anksiyete nasıl geçer?

Obsesif kompulsif bozukluk (OKB): Bu, tekrarlayan, üzücü ve müdahaleci olan düşünceler veya eylemlerle karakterize olan bir kaygı bozukluğudur. Bu gruptaki kişiler kaygılarının ve genellikle kendi zorlamalarının mantıksız olduğunu bilirler, ancak kaygılarını hafifletmeye çalışırlar. OKB’si olan kişiler kişisel eşyaları veya elleri takıntılı bir şekilde temizleyebilir veya kilitleri, sobaları veya ışık anahtarlarını sürekli olarak kontrol edebilir.

Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB): Bu, askeri muharebe, cinsel saldırı, rehin durumu veya ciddi kaza gibi önceki travmadan kaynaklanan kaygıdır. TSSB, sıklıkla flashbacklere (geçmişe dönme) yol açar ve kişi tetikleyicileri önlemek için davranış değişiklikleri yapabilir.

Ayrılma anksiyetesi bozukluğu: Bu, güvenlik veya güvenlik hissi veren bir kişi veya yerden ayrıldığında yüksek düzeyde kaygı ile karakterizedir. Ayrılma bazen panik belirtileri ile sonuçlanır. Tepki, ayrıldıktan sonra aşırı veya uygunsuz olduğunda bir bozukluk olarak kabul edilir.

Kaygılanmak Normal midir? 

Kaygı yaşamın normal bir parçasıdır. Herkes günlük yaşam içinde değişik konularla ilgili kaygı duyabilir. Yetişmesi gereken bir iş, sınav, sağlık, para, çocuklar ve aileyle ilgili sorunlar birçok insanı kaygılandırabilir. Aslında kaygı, bir ölçüde bizim günlük sorunlarla baş edebilmemiz için hazırlıklı olmamızı, bir tehlike durumunda da hızlı karar verip kurtulmamızı sağlar. Normalde bu tür kaygı hafiftir ve baş edilebilir düzeydedir.  

Yaygın Anksiyete Bozukluğu Belirtileri Nelerdir? 

Anksiyete bozukluğu tedavisi | Anksiyete nasıl geçer?

Gerçek bir neden yokken ya da nedeni olsa bile durumla uygunsuz olan, aşırı olan denetlenemeyen nitelikteki endişe hastalığın temel belirtisidir. Çoğu zaman kişi endişelerinin aşırı olduğunun farkındadır, ancak endişelenmelerini denetleyemezler ve bir türlü sakinleşemezler. Çevrelerinde “aşırı evhamlı” olarak tanınırlar. Yorgunluk, dikkat bozukluğu ve konsantrasyon güçlüğü, en ufak sesle kolayca irkilme, uykuya dalamama ve gece sık sık uyanma diğer önemli belirtilerdir.

Bu da ilginizi çekebilir!  Telomer nedir? Telomer tedavisi nasıl yapılır?

YAB’a sıklıkla sanki fiziksel bir hastalık varmışçasına kendini gösteren bazı bedensel belirtiler eşlik eder. Bu belirtiler: nedensiz yorgunluk, başağrısı ve kas ağrıları, yutma güçlüğü, titreme ve seyirmeler, terleme, tahammülsüzlük, bulantı, sersemlik hissi, sıcak basması gibi fiziksel yakınmalardır.  

Yaygın Anksiyete Bozukluğu Nasıl Oluşur?

Anksiyete bozukluğu tedavisi | Anksiyete nasıl geçer?

Stresler YAB’ın gelişiminde önemli rol oynar. Çocukluk dönemi ve genç erişkinlik çağları arasında başlayan YAB, yavaş ve sinsi bir gelişim gösterir. Hastalığın belirtileri dönem dönem iyileşmeler ve alevlenmeler gösterir. Stresli yaşam olayları olduğunda belirtiler çoğunlukla kötüleşir.

Hastalığın oluşmasında “kalıtsal etkenler, beyin nörokimyasındaki değişiklikler, kişilik özellikleri ve stres verici yaşam olayları” etkilidir. Hastalar yorgunluk, gerginlik, kas ağrısı ve başağrısı gibi bedensel belirtiler nedeniyle çoğu zaman psikiyatri dışı branş hekimlerine başvururlar ve doğru tanının konması ve uygun biçimde tedavi edilmesi gecikebilir.  

Anksiyete bozukluğu tedavisi

YAB tedavi edilebilir bir hastalıktır.

YAB ile birlikte depresyon veya alkol kötüye kullanımı gibi başka sorunlarınız varsa, özellikle YAB tedavisi görmeden önce bunların tedavi edilmesi gerekebilir.

Anksiyete bozukluğu tedavisi | Anksiyete nasıl geçer?

İlk yapılması gereken bir psikiyatri uzmanına başvurmaktır. İlk başvuruda kapsamlı bir psikiyatrik değerlendirmenin yanı sıra, bu belirtilerin herhangi bir fiziksel hastalıktan kaynaklanıp kaynaklanmadığını anlamak için bazı incelemeler yapılacaktır.

Tedavi gören YAB’lı hastaların çoğunluğu tedaviden yarar görür. Psikoterapi ya da ilaç tedavileri uygulanabilir. Bu yöntemlerden birinin ya da birlikte uygulanmasının etkin olduğu gösterilmiştir. Hangi tür tedavinin size uygun olabileceğine doktorunuzla birlikte karar vermek yerinde olacaktır. Bir kişi için uygun olan bir tedavi, diğeri için uygun olmayabilir.

YAB tedavisinde antidepresan ve anksiyolitik ilaçlar kullanılır. Bu ilaçlar depresyonun ve başka anksiyete bozukluklarının tedavisinde de kullanılır. YAB’da etkin oldukları iyi bilinmektedir. Tedavinin amacı kaygı ve gerginliğin hızla tedavi edilmesidir. Tedavide kullanılan ilaçların ciddi yan etkileri ve bağımlılık riskleri yoktur. YAB’da kaygı gidermeye yönelik kullanılan benzodiyazepin grubu ilaçlar yeşil reçeteyle verilmektedir. Bu grup ilaçlar da ancak “doktorunuzun önerdiği dozlarda ve sürede” kullanıldığında etkili ve güvenli kullanılabilir.

Bu da ilginizi çekebilir!  Sinüzit nasıl geçer? İşte Sinüzit tedavisi

İlaç tedavisinin etkisi birkaç haftadan önce başlamayacaktır. İlaç tedavisi belirtiler tamamen düzelene kadar sürmelidir. Tam düzelme sağlandıktan sonrada tedaviye en az 1 yıl daha devam edilmelidir.

Bilişsel davranışçı terapi (BDT)

Anksiyete bozukluğu tedavisi | Anksiyete nasıl geçer?

Bilişsel davranışçı terapi (BDT), YAB için en etkili tedavilerden biridir.

YAB için farklı tedaviler üzerine yapılan çalışmalar, BDT’nin faydalarının ilaçlardan daha uzun sürebileceğini, ancak tek bir tedavi herkes için işe yaramadığını bulmuştur.

BDT, olumsuz veya endişeli düşüncelerinizi sorgulamanıza ve genellikle sizi endişelendirdiği için kaçınacağınız şeyleri yapmanıza yardımcı olur.

Genellikle 3 ila 4 ay boyunca her hafta 1 saatlik bir seans için özel olarak eğitilmiş ve akredite bir terapistle görüşmeyi içerir.

Uygulamalı gevşeme

Uygulamalı gevşeme, genellikle kaygıya neden olan durumlarda kaslarınızı belirli bir şekilde gevşetmeye odaklanır.

Tekniğin eğitimli bir terapist tarafından öğretilmesi gerekir, ancak genellikle şunları içerir:

  • Kaslarınızı nasıl gevşeteceğinizi öğrenmek
  • “Gevşeme” kelimesi gibi bir tetikleyiciye yanıt olarak kaslarınızı nasıl gevşeteceğinizi öğrenmek
  • Sizi endişelendiren durumlarda kaslarınızı gevşetmek için pratik yapmak

CBT’de olduğu gibi, uygulanan gevşeme terapisi genellikle 3 ila 4 ay boyunca her hafta 1 saatlik bir seans için bir terapistle buluşmak anlamına gelir.

Anksiyete nasıl geçer?

Bazı durumlarda, kaygı evde doktor gözetimi olmadan tedavi edilebilir. Bu tür kaygılarla baş etmek için önerilen birkaç alıştırma ve eylem vardır:

Anksiyete bozukluğu tedavisi | Anksiyete nasıl geçer?

Stres yönetimi: Stresi yönetmeyi öğrenmek, potansiyel tetikleyicileri sınırlandırmaya yardımcı olabilir. İş baskısına ve işinizle ilgili çalışmalardaki göz korkutucu görevleri daha kolay yönetilebilir hale getirmek için listeleri derleyin. Kendinize işten zaman ayırın.

Gevşeme teknikleri: Anksiyetenin zihinsel ve fiziksel belirtilerini rahatlatmak için basit aktiviteler yapılabilir. Bunlar arasında meditasyon, derin nefes egzersizleri, uzun banyolar, karanlıkta dinlenme ve yoga yer alır.

Olumsuz düşünceleri olumlu olanlarla değiştirmeye yönelik alıştırmalar: Yaşadığınız olumsuz düşüncelerin bir listesini yapın ve bunları değiştirmeye yönelik olumlu, inandırıcı düşünceleri belirleyin. Kaygı belirtileri belirli korku ile ilişkiliyse, korkuyla yüzleşmek, korkuyu yenmeniz için faydalı olabilir.

Destek ağı: Aile üyesi veya arkadaş gibi destekleyici bir kişiyle konuşun.

Egzersiz: Fiziksel efor, beynin pozitif imajlarını tetikleyen kimyasalları serbest bırakabilir.

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.